Ryūkyū shobun 琉球処分

Ryūkyū shobun (rozwiązanie kwestii Riukiu) – aneksja Królestwa Riukiu.

Za początek procesu aneksji przyjmuje się "incydent tajwański" z grudnia 1871 roku. Zamordowanie Riukiuańczyków na Tajwanie przez miejscowych aborygenów dało Japonii pretekst do wysunięcia roszczeń do wysp Riukiu i zażądania od Chin wzięcia odpowiedzialności za masakrę. Kiedy Chiny odmówiły, Japonia wysłała na Tajwan ekspedycję karną w maju 1874 roku, a następnie wynegocjowała porozumienie, w którym Chiny uznały Riukiuańczyków za poddanych Japonii.

We wrześniu 1872 roku Japonia jednostronnie ogłosiła Królestwo swoją domeną, nadając królowi Shō Tai (1843–1901) tytuł "króla hanu Riukiu" (jap. Ryūkyū han'ō 琉球藩王). Jednocześnie rząd odebrał Kagoshimie kompetencje do reprezentowania Japonii na Riukiu i przekazał je Ministerstwu Spraw Zagranicznych, a następnie Ministerstwu Spraw Wewnętrznych w styczniu 1874 roku.

W marcu 1875 roku MSW powołało na stanowisko komisarza ds. rozwiązania kwestii Riukiu (Ryūkyū shobunkan 琉球処分官) Matsudę Michiyukiego (1839–1882). W lipcu Matsuda udał się na Okinawę i przedstawił władzom Królestwa szereg żądań, m.in. zerwania stosunków z dworem chińskim i wysłania króla Shō Taia do Tokio. Riukiuańczycy zrobili kilka drobnych ustępstw, pozostali jednak nieugięci w kwestii zerwania stosunków z Chinami. Jednocześnie do Chin udała się grupa notabli, która zabiegała w tamtejszych władzach o interwencję przeciwko Japonii (zob. dasshinnin).

W styczniu 1879 roku Matsuda ponownie przybył na Okinawę i ponowił żądania zerwania stosunków z Chinami. Kiedy rozmowy z Riukiuańczykami nie przyniosły skutku, wrócił do Tokio i zarekomendował rządowi szybkie przeprowadzenie aneksji. W marcu przyjechał na Okinawę po raz trzeci, tym razem w asyście wojska i policji. 27 marca wojsko wkroczyło na zamek królewski, a Matsuda ogłosił likwidację hanu i powstanie prefektury Okinawa. Król został zmuszony do opuszczenia zamku i wyjazdu do Tokio.

Riukiuańscy notable stawili opór. Wielu odmówiło współpracy z nowymi władzami, niektórzy zbiegli do Chin. Jednak gdy Japonia ogłosiła, że nie zamierza zaprowadzać rewolucyjnych zmian, a status i przywileje arystokracji pozostaną nienaruszone, ruch oporu stracił na impecie.

Aneksja Riukiu wywołała także protest Chin. W roku 1880 Japonia i Chiny za radą byłego prezydenta USA Ulyssesa S. Granta (1822–1885) negocjowały podział wysp Riukiu. W wyniku rozmów Japonia zgodziła się oddać Chinom wyspy Miyako i Yaeyama. Do podziału archipelagu jednak nie doszło, ponieważ Chiny w ostatniej chwili odstąpiły od podpisania umowy.


Kategorie:aneksja Riukiu

« Ryūkyū ShimpōRyūkyūkoku himonki »

Zaktualizowano: 2018-04-17